Yusuf Akçura

Türk Milliyetçiliğinin Stratejik Dehası: Yusuf Akçura (1876 - 1935)

Türk milliyetçiliğinin "Üç Tarz-ı Siyaset" olarak bilinen en keskin stratejik dehası olan Yusuf Akçura, Tatar asıllı bir fikir adamı ve siyasetçi olarak Türkçülüğü romantik bir edebiyat akımı olmaktan çıkarıp, rasyonel ve gerçekçi bir siyasal programa dönüştüren isimdir.

Doğumu ve Eğitimi

1876'da Rusya'nın Simbir şehrinde doğan Akçura, küçük yaşta İstanbul'a gelmiş, askeri eğitimini burada tamamladıktan sonra Paris'te Siyasal Bilgiler eğitimi alarak Batılı bilimsel yöntemleri özümsemiştir.

Üç Tarz-ı Siyaset: Türkçülüğün Manifestosu

1904 yılında Mısır'da yayımlanan "Üç Tarz-ı Siyaset" başlıklı makalesi, Türk siyasi tarihinin dönüm noktalarından biridir; burada Osmanlıcılık ve İslamcılık siyasetlerinin artık iflas ettiğini, devletin bekası için tek çarenin "Türk Milliyetçiliği" (Türkçülük) olduğunu bilimsel bir dille ispatlamıştır.

Türk Ocağı ve Türk Yurdu

II. Meşrutiyet sonrası İstanbul'a dönen Akçura, Türk Ocağı'nın kurucuları arasında yer almış ve Türk Yurdu dergisini çıkararak Türkçülüğün entelektüel merkezi haline gelmiştir. O, Ziya Gökalp'in kültürel milliyetçiliğinden farklı olarak, daha çok "siyasi Türkçülük" ve "milli iktisat" üzerinde durmuştur. Akçura'ya göre bağımsız bir Türk devleti ancak güçlü bir Türk burjuvazisi ve milli sermaye ile ayakta kalabilirdi.

Milli Mücadele ve Cumhuriyet Dönemi

Milli Mücadele yıllarında Ankara'ya geçerek Mustafa Kemal Paşa'nın en yakın çalışma arkadaşları arasında yer almış, Cumhuriyet'in ilanından sonra Türk Tarih Kurumu Başkanlığı yapmış ve modern Türkiye'nin tarih tezlerinin oluşturulmasında kilit rol oynamıştır.

Başlıca Eserleri

Üç Tarz-ı Siyaset (1904)

Türk milliyetçiliğinin manifestosu kabul edilen, Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük akımlarını karşılaştıran temel eseridir.

Türk Yılı (1928)

Türk dünyasının o günkü durumunu, nüfusunu ve kültürel varlığını istatistiksel verilerle ortaya koyan devasa bir çalışmadır.

Osmanlı İmparatorluğu'nun Dağılma Devri (1940 - Vefatından Sonra)

Osmanlı'nın çöküş nedenlerini siyasi ve ekonomik açılardan analiz ettiği derinlikli bir incelemedir.

Siyaset ve İktisat

Türkçülüğün ekonomik temelini anlattığı, milli bir burjuvazi oluşturma gerekliliğini savunduğu makaleler toplamıdır.

Türkçülüğün Tarihi

Türk milliyetçiliği düşüncesinin köklerini ve gelişim evrelerini kronolojik olarak ele aldığı eseridir.

Mevkufiyet Hatıraları

Siyasi mücadeleleri sırasında hapis ve sürgün yıllarını anlattığı hatıratıdır.